یدکیا | لوازم یدکی به وسعت ایران
دسته موتور زیر باتری (که گاهی به آن دسته موتور گیربکس یا دسته موتور زیرین نیز میگویند) نقشی اساسی در پایداری و سلامت خودرو دارد. برای درک بهتر کاربرد آن، ابتدا باید بدانید که موتور و گیربکس خودرو وزن بسیار زیادی دارند و در حین کارکرد، ارتعاشات و گشتاور شدیدی تولید میکنند.
این دسته موتور که دقیقاً در زیر سینی باتری و روی شاسی قرار میگیرد، وظایف زیر را بر عهده دارد:
۱. کنترل لرزشها و ارتعاشات (Damping)
موتور خودرو به دلیل احتراقهای داخلی، ذاتاً لرزش دارد. دسته موتور زیر باتری با داشتن قطعات لاستیکی و بوشهای مخصوص، مانند یک کمکفنر عمل کرده و مانع از انتقال مستقیم این لرزشها به بدنه و اتاق خودرو میشود. اگر این دسته موتور نباشد یا خراب شود، لرزش موتور بهوضوح در کابین و زیر پای راننده حس میشود.
۲. مهار گشتاور موتور (Torque Reaction)
وقتی شما پدال گاز را فشار میدهید، موتور سعی میکند حول محور خود بچرخد. دسته موتور زیر باتری به همراه سایر دستهموتورها، موتور و گیربکس را در جای خود ثابت نگه میدارد. این دسته بهطور خاص از تکانهای شدید گیربکس هنگام شتابگیری یا تغییر دنده جلوگیری میکند.
۳. تراز نگه داشتن سیستم انتقال قدرت
موتور و گیربکس باید در زاویه و ارتفاع خاصی نسبت به پلوسها و شاسی قرار بگیرند. این دسته موتور با تحمل بخشی از وزن گیربکس، باعث میشود که قطعات انتقال قدرت (مثل پلوسها) در راستای درست قرار بگیرند. اگر این دسته خراب شود و موتور/گیربکس افتادگی پیدا کند، به پلوسها فشار وارد شده و میتواند باعث خرابی آنها شود.
چرا به آن «دسته موتور زیر باتری» میگویند؟
در بسیاری از خودروهای دیفرانسیل جلو (مثل پژو ۲۰۶، ۲۰۷، رانا، سمند و…)، جای قرارگیری گیربکس دقیقاً زیر فضای نصب باتری است. به همین دلیل برای دسترسی به این دسته موتور، معمولاً باید باتری و سینی آن باز شود.
علائم خرابی دسته موتور زیر باتری
خرابی این قطعه معمولاً با نشانههای زیر همراه است:
- ضربه هنگام تعویض دنده: وقتی دنده را از حالت خلاص به ۱ یا عقب میگذارید، یک «تق» یا ضربه خفیف زیر پدالها یا کف خودرو احساس میکنید (به دلیل تکان خوردن شدید گیربکس).
- لرزش در حالت درجا: اگر فرمان یا بدنه خودرو در حالت خلاص (درجا) بهشدت میلرزد، یکی از اولین گزینههای بررسی، دسته موتور زیر باتری است.
- ضربه هنگام شتابگیری: هنگام فشردن ناگهانی گاز یا رها کردن آن، احساس میکنید موتور تکانی به خود میدهد.
- صداهای ناهنجار در چالهها: اگر لاستیکهای دسته موتور پاره شده باشد، ممکن است فلز روی فلز بکوبد و در ناهمواریها صدای «تقتق» ایجاد کند.
چرا باید سریع آن را تعویض کرد؟
اگر دسته موتور زیر باتری خراب باشد و تعویض نشود:
- آسیب به دستههای دیگر: فشار وزن موتور و گیربکس بهطور نامتوازن روی دستههای دیگر (مثلاً دسته موتور بالا یا پشت موتور) میافتد و باعث پاره شدن سریع آنها میشود.
- آسیب به پلوسها: افتادگی گیربکس باعث تغییر زاویه پلوسها شده و به مرور زمان باعث خرابی کلهپلوس و لرزش خودرو هنگام حرکت میشود.
- خرابی دسته دنده: در برخی خودروها، تکانهای شدید گیربکس باعث میشود سیمکشی یا کابلهای تعویض دنده تحت فشار قرار بگیرند و در تعویض دنده دچار مشکل شوید.
